Uviko-19: Mambo yatakayosaidia kuepuka matatizo ya akili
Share
Tweet
Copy Link
- Watanzania milioni 7 wanaishi na matatizo ya afya ya akili.
- Bima ya afya, ushirikiano wa wadau, na mtazamo mpya kusaidia utatuzi.
- Ukatili na udhalilishaji ni miongoni wa sababu kuu.
Dar es Salaam. Shirika la Afya Duniani (WHO) limeeleza kuwa dunia inatakiwa kutoa kipaumbele kushughulikia tatizo la afya ya akili wakati huo ambao inakabiliana na majanga mbalimbali ikiwemo Uviko-19.
WHO imeeleza kuwa tatizo hilo limeongezeka kwa zaidi ya asilimia 25 ndani ya mwaka mmoja tangu kulipotiwa kisa cha kwanza mwaka 2019, jambo lililoathiri zaidi maisha ya watu.
Shirika hilo limesema mtu mmoja kati ya watu nane ana tatizo la ugonjwa wa akili, huku Tanzania ikikadiriwa kuwa na watu milioni 7 wenye tatizo hilo.
Waziri wa Afya, Ummy Mwalimu aliyekuwa akizungumza katika kongamano la afya ya akili jana Oktoba 11, jijini Dar es Salaam amesema matatizo ya akili yanayowakumba zaidi Watanzania ni sonono, kihoro na ulevi wa kupindukia.
Suluhu ya tatizo
Ili kuhakikisha tatizo hili linapatiwa ufumbuzi inabidi kuukubali na kukabili uhalisia wa tatizo hili na kuanzisha utoaji wa huduma nafuu na bora zinazojikita katika kuepusha magonjwa ya akili.
WHO inashauri kuwa ni lazima tuongeze thamani na dhamira tunayotoa kwa afya ya akili kama watu binafsi, jumuiya na serikali na tulingane na thamani hiyo na kujitolea zaidi, ushirikiano na uwekezaji wa washika dau wote, katika sekta zote.
Soma pia
Huduma za afya zinahitajika kuweka msisitizo zaidi kwenye upatikanaji wa kinga kujiepusha na ongezeko hili la kasi na kupunguza gharama pamoja na matokeo mabaya ya matatizo ya akili.
“Tulikubali tatizo hili katika nchi yetu lakini kubwa tujikite kwenye kukinga zaidi, kipi tunaweza kufanya kama jamii kuhakikisha kinga inapatikana na kutibu mahitaji ya sasa ya afya ya akili,” Waziri Mwalimu alisema.
Sambamba na hayo jitihada za uwekezaji na kuwapata wataalamu wa magonjwa ya akili katika ngazi za chini za utoaji wa huduma na kujumuishwa kwa huduma za afya ya akili kwenye bima kutasaidia kupatikana kwa tiba.
WHO inaeleza kuwa miongoni mwa sababu zinazochangia kuongezeka kwa tatizo hili ambalo hivi sasa ni kutokuwa na usawa wa kijamii na kiuchumi, dharura za afya ya umma, migogoro ya muda mrefu.
“Afya ya akili ni eneo ambalo halivutii wadau wengi, ni kutokana na unyanyapaa. Tukizungumza afya ya akili tunaonekana sisi wote ni wagonjwa wa akili, na ndiyo tatizo linaloikumba nchi hii…bila afya ya akili hakuna afya,” alisema Ummy.
Sababu nyingine za kuzidi kwa magonjwa ya akili ni kuongezeka kwa vitendo vya ukatili na udhalilishaji kama ubakaji na kulawitiwa kwa watoto.
Pia kushindwa kutimiza matarajio ya mafanikio, mambo ya mahusiano, ukosefu wa fedha, magonjwa ya muda mrefu na matatizo ya kifamilia yasipotatuliwa husababisha magonjwa ya akili.
